Konut ya da iş yerinden kira alanlar için gelir vergisi beyan dönemi başladı. Beyanname 31 Mart’a kadar verildi. Peki birçoğumuzu ilgilendiren kira vergisi hakkında neleri bilmeliyiz?

Kira vergisi hakkındaki sorularınızı bu yazıda yanıtladık.

Kiralar banka yoluyla mı ödenmeli? 

İş yeri kiralamalarında miktar sınırı olmadan tüm tahsilat ve ödemeler banka ya da PTT aracılığıyla yapılmalı. Konut kiralarında bu mecburiyet her konut için 500 TL ve üzerindeki ödeme ve tahsilatlar için geçerli. Günlük veya haftalık kiralamalarda kira 500 TL’nin altında ise bir sınır söz konusu değil. Bu kiralamalarda tüm kiraların banka veya PTT aracılığıyla tahsil edilmesi gerek.

Banka yoluyla ödeme ve tahsilat yapılmazsa cezası var mı? Varsa nedir?

Banka yoluyla ödeme yapılmadığı tespit edilirse hem kiracı hem de mal sahibi ceza öder. Cezanın miktarı mükellefiyet çeşidine göre değişir. Kirayı tahsil eden gerçek kişi için ceza 2021’de 650 TL’den az olmamak koşuluyla tahsil edilen tutarın yüzde 5’i olarak hesaplanır. Bu zorunluluğa uyulmazsa alınan kiraya yakın ya da üzerinde ceza ödenebilir. 

Kiracı bir senenin belli bir dönemi için kira ödeyip belli ayları için ödeme yapmadıysa tahsil edilmeyen kira beyan edilir mi?

Kira gelirlerinin beyanında “tahsilat esası” geçerlidir. Dolayısıyla yalnızca tahsil edilen kira bedeli (istisnayı aşıyorsa) için beyanname verilir. Kalan kira ileride tahsil edilirse, tahsil edilen yılın beyannamesine dahil edilir.

Ev 2020 Nisan ayında bir yıllık kiraya verilip bedeli peşin tahsil edilirse hepsi ne zaman beyan edilir?

Gelecek yıllara ait olan ama peşin tahsil edilen kiralar, ilgili sene ve senelerin geliri olarak kabul edilir. Buna göre peşin tahsil edilen kiranın 2020 Nisan-Aralık dönemine denk gelen bölümü Mart ayında, 2021 Ocak-Mart dönemine ilişkin peşin kira ise seneye Mart ayında beyan edilir.

Konut kirasında istisna tutar var mı? Bedeli ne olursa beyan mı edilmelidir? 

Sadece konut kiralarında istisna uygulanır. İstisna miktarı her sene belirlenir. 2020’de elde edilen konut kira gelirleri için bu tutar yıllık 6 bin 600 TL’dir. Yani konut olarak kiraya verilen gayrimenkullerden 2020 yılında 6 bin 600 TL’den daha az kira alındıysa beyanname vermeye gerek yok. Yıllık kira, bu tutarı aşarsa aşan kısmın gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilir. Birden fazla konuttan kira geliri söz konusuysa her biri için istisnadan faydalanılamaz. Bu durumda, kiraya verilen tüm konutlardan elde edilen kiraların toplamı beyan edilir, 6 bin 600 TL’lik istisna yalnızca bir kez, konut kiralarının toplam bedelinden düşülür. İstisnadan aşağıdaki mükellefler yararlanamaz:

  • Ticari, zirai veya mesleki kazancını yıllık beyanname ile bildirmek mecburiyetinde olanlar
  • İstisna tutarın üzerinde konut kira geliri elde edilip beyan etmeyen veya eksik beyan edenler
  • İstisna tutarın üzerinde konut kira geliri elde edenlerden, beyana tabi olup olmadığına bakılmaksızın, elde ettikleri gelirlerin (ücret, emekli ikramiyesi, faiz gelirleri, menkul kıymetlerden elde edilen gelirler, gayrimenkul satışından sağlanan kazançlar vb.) gayri safi tutarları toplamı 180 bin TL’yi aşanlar.

İş yeri kira gelirlerinde kaynakta kesilen verginin oranı nedir?

Gerçek kişiler tarafından iş yeri olarak kiralanan gayrimenkulden kazanılan gelirler tevkifat (vergi kesintisi, stopaj) kapsamındadır. Bu vergi, kirayı öderken kiracıdan kesilir. Oran yüzde 20’den yüzde 10’a düşürülmüştür. Kaynakta vergi kesilen iş yeri kira gelirlerinin beyanı, iş yeri kirasının beyan sınırını aşıp aşmadığına göre değişiklik gösterir. 2020’de elde edilen ve tevkifata tabi olan olan brüt kira geliri toplamı 49 bin TL’den (beyan sınırı) azsa beyan edilmez. Ancak bu tutarı aşıyorsa tamamının beyan edilmesi gerekir. Gerçek kişiler bu gelirlerini beyan ederse beyannamede hesaplanan gelir vergisinden, yıl içinde kiracı tarafından kesilen vergiler mahsup edilebiliyor.

Gayrimenkulünü basit usulde vergi ödeyen esnafa iş yeri olarak kiraya veren mal sahibinin beyanname vermesi gerekiyor mu?

Basit usulde vergilendirilen esnafa iş yeri olarak kiraya verilen gayrimenkulün kira bedeli üzerinden, mükellef tarafından gelir vergisi kesintisi yapılmaz. Tevkifata tabi olmayan bu tür gelirler için 2 bin 600 TL’lik bir sınır bulunur. Yani 2020’de tahsil edilen iş yeri kira geliri, 2 bin 600 TL’den azsa beyan edilmez ancak bu miktarı aşan kira gelirlerinin tamamı beyan edilir. 

Kira gelirinden düşülebilecek giderlere ilişkin yöntemler neler, hangisi nasıl seçilir?

Kanunda “götürü gider” ve “gerçek gider” olmak üzere iki farklı metot bulunur. İki metodu da ödenecek vergi miktarını hesaplayarak, sizin için avantajlı olacak şekilde seçebilirsiniz. “Götürü gider” yöntemini seçerseniz iki yıl geçmeden gerçek gider usulüne dönemezsiniz.

Hem kira alan hem kirada oturan ödediği kirayı aldığı kiradan düşebilir mi?

Gerçek gider metodunu seçtiyseniz düşebilirsiniz. Ancak bu yalnızca kiraya verdiğiniz konutlar için geçerlidir. Sahibi olduğunuz konutu kiraya verdiyseniz kira gelirinden oturduğunuz konuta ödediğiniz kira bedelini düşebilirsiniz. Bu gider kira gelirini aşarsa aşan kısmın diğer gelirlerden indirmeniz ya da sonraki yıllara devretmeniz mümkün değil.

Kiraya verdiği gayrimenkulü kredi ile alan ödediği kredi faizlerini kira gelirinden düşebilir mi?

Gerçek gider usulünü seçen mükellef, kredi ile aldığı gayrimenkulü kiraya verirse ödediği kredi faizini kira gelirinden düşebilir. Kredi faizi kira gelirinden fazlaysa bu miktar gider fazlası olarak kabul edilir. Kısacası kira gelirinden indirilemeyen bir kısım varsa beyan edilen diğer gelirlerden düşülebilir veya sonraki yıllara devredilebilir.

Yeni alınıp kiraya verilen konutlarla ilgili avantaj nedir?

Konut olarak kiraya verilen bir adet gayrimenkul için bir avantaj söz konusu. Kiraya verilen konutun alış bedelinin yüzde 5’i, alındığı seneden itibaren beş sene boyunca o konuttan alınan kira gelirinden düşülebilir. Ancak gider kira gelirini aşarsa aşan bölüm diğer gelirlerden indirilemez ya da gelecek senelere devredemez. 

Gerçek gider usulü ile başka hangi giderler düşülebilir?

Kiraya verilen gayrimenkulle ilgili olmak koşuluyla aşağıdaki kalemler kira gelirinden düşülebilir:

• Aydınlatma, ısıtma, su ve asansör giderleri,

• Yönetim giderleri,
Sigorta giderleri ile ödenen vergi, resim, harç ve şerefiyeler,

• Isı yalıtımı (mantolama) ve enerji tasarrufu sağlamaya yönelik harcamalar,

Amortismanlar (% 2),

• Onarım giderleri, bakım ve idame giderleri,

• Kiraladıkları mal ve hakları kiraya verenlerin ödedikleri kiralar ve diğer gerçek giderler.

Vergi dairesine gitmeden beyanname verilebilir mi?

Evet verilir. İlk defa beyanname verecekler tüm işlemlerini internetten Gelir İdaresi Başkanlığı’nın “Hazır Beyan Sistemi” ile yapabilir. 

Beyanname ne zamana kadar verilir?

2020 yılı kira gelirlerine ilişkin beyanname, 31 Mart 2021’ye dek verilmeliydi.

Hesaplanan vergi nereye, kaç taksitte ödenir?

Beyannamenin erken verilirse erken ödenir. Vergi iki taksitte; ilki 31 Mart’a, ikincisi de 2 Ağustos’a kadar ödenir. Taksitler hem vergi dairesinden hem de anlaşmalı bankalardan ödenebilir. 


İşletmeniz için en uygun Mikro Yazılım programını seçmek için tıklayın.

Şimdi Mikro Yazılım programlarını kiralama modeliyle de kullanabilirsiniz.