Ekonomide sık duyduğumuz ama bazen anlamından emin olmadığımız terimler vardır. Bunlardan biri de faiz artırımı. Merkez Bankası’nın faiz artırması ne anlama gelir? Faiz artırımı ne gibi sonuçları ortaya çıkarır? Faiz artırımını birçok ayrıntısıyla bu yazıda işledik. 

Faizi artırımı nedir?

Ülkelerin para politikasını merkez bankaları belirler. Bu politikaya dair alınacak kararların başında ne kadar para basılacağı ve bankalara verilen borçların faizlerinin miktarıdır. Türkiye Merkez Bankası da, ekonomi fazla ısındığında onu soğutmak için faiz artırımı yapar. Faiz yükselince ekonomik aktivite yavaşlar, enflasyon ise geriler. Yüksek faiz ile büyüme politikası da olumsuz yönde etkilenir.

Faizi artırımı ile ne amaçlanır?

Faiz artırımı, para çıkışını engeller, parayı ülke içinde tutmaya yarar. Ayrıca insanları harcama yapmaktan çok parayı elde tutmaya teşvik eder. 

Faizi artırmanın olumlu etkileri

Bazen ödemeler dengesinde açık verilir. İşte bu zamanlarda faiz artırımı ile dışarından sıcak para girişi artar ve iç piyasayı rahatlar. Böylece Türk Lirası değerlenmiş olur ve bu değerlenme ile kur yükselir. Kurun yükselmesi maliyet enflasyonu ile talep enflasyonunu engeller. Yani enflasyon baskılanmış olur ve düşmeye başlar.

Faizi artırmanın olumsuz etkileri

Faiz artırımları, yatırımları düşürür. Çünkü faiz arttıkça tüketimler azalacaktır. Tüketimlerin azalması ile tasarrufların da arttığını görürüz. Artan kaynak sebebiyle yatırımlar için kaynak bulmak kolaylaşır. Fakat tüketimdeki düşüşle, enflasyonda gerileme yaşanır ve yatırım maliyetleri artar. Yatırım maliyetleri arttıkça yatırımlar engellenir. Borcu olanlar daha fazla borç yükü altına girer ve şirketler borç faizlerini ödemek için diğer kalemlerden yani yatırımlardan kısar. İstihdamla birilikte büyüme de düşmeye başlar.

Faizi artırımı ile enflasyonun ilişkisi 

Faiz artırımı ile enflasyonun yükselişi durdurulur. Faiz artınca piyasadaki talep azalır, bu da harcama eğilimini düşürür. Meclisin bankalardan para talep etmesi ile yüksek faiz devreye girer, bankalar ise daha çok para toplamak amacıyla müşterilerin daha çok para yatırması için faiz yükseltir. Faize risksiz şekilde para yatırılmış olur, harcama azalır, enflasyonun da önü kesilir. 

Faiz artırımı ile işsizliğin ilişkisi

Faiz artırımının istihdamı olumsuz etkilediğini söylemiştik. Bu durumu ise şöyle açıklayabiliriz. Faiz arttıkça yatırımlar azalacaktır. Bu da fazla risk içerdiği için insanların iş yeri açmasını zorlaştırır. Bu durumda herkes için yüksek faizden yararlanmak daha avantajlı hale gelecektir. Haliyle işsizlik de artacaktır.

Faiz artırımı ile büyümenin ilişkisi

Faizler artınca yatırımcı yüksek maliyetler sebebiyle yatırımlarını erteler. Duran yatırımlar, büyümeyi de olumsuz yönde etkiler.

Faiz artırımının etkilerinin genel özeti

Tüm anlattıklarımızı özetleyecek olursak, faiz artırımı ile yükselen enflasyon sebebiyle şu durumların yaşanacağını söyleyebiliriz:

  • Şirketler borç faizlerini ödeyebilmek için yatırım maliyetlerinden kısar, yatırımlar azalır
  • Halk elindeki parayı tutarak tasarruf politikasına geçer
  • Borcu olanlar daha çok borçlanır
  • Kredi alanlar geri ödemekte zorlanır
  • Diğer şartlarda iş kurmak isteyecek insanlar, böyle bir ortamda yeni bir girişimde bulunmak yerine risksiz getiri için parayı bankaya vadeli hesaba koymayı tercihi eder
  • Üretim azalır
  • Sanayi ve ekonomi yavaşlar

Finansal durumunuzu ve nakit akışınızı daha iyi takip edebilmek için Mikro Yazılım Muhasebe Programı ve Gelir Gider Programı kullanabilir, tüm finansal varlığınızı etkili bir şekilde yönetebilirsiniz.


İşletmeniz için en uygun Mikro Yazılım programını seçmek için tıklayın.

Şimdi Mikro Yazılım programlarını kiralama modeliyle de kullanabilirsiniz.